Partycypacja – Dialog – Przyszłość

 w MIASTO, OBYWATEL

Partycypacja
Jak wskazują badania „Diagnoza stanu partycypacji publicznej w Polsce“, przeprowadzone przez Instytut Spraw Publicznych, mieszkańcy dużych miast odznaczają się niskim odsetkiem osób zaangażowanych w sprawy lokalne. Nieco bardziej popularną formę uczestnictwa stanowi zgłaszanie opinii i inicjatyw poza procesem konsultacji. Również zaangażowanie w życie lokalnej wspólnoty jest na niskim poziomie. Wyjątek stanowią działania polegające na udzielaniu pomocy sąsiedzkiej lub wsparcia osobom biednym, z niepełnosprawnością i starszym. W parze z niskim zaangażowaniem w proces podejmowania decyzji publicznych i w życie lokalnej wspólnoty mieszkańcy dużych miast częściej są niezadowoleni ze sposobu zarządzania gminą i z możliwości oferowanych przez lokalne władze w zakresie współdziałania. Mieszkańcy dużych miast najrzadziej wyrażają satysfakcję ze sposobu, w jaki władze samorządowe włączają mieszkańców w proces podejmowania decyzji – zarówno w wypadku samego informowania o podejmowanych decyzjach czy udzielania wyjaśnień, jak i w wypadku czynnych form uczestnictwa, takich jak organizowanie konsultacji społecznych, umożliwianie mieszkańcom zgłaszania opinii poza procesem konsultacji, powoływanie zespołów złożonych przez przedstawicieli władz samorządowych i mieszkańców. Również rzadko poszukują informacje na temat decyzji podejmowanych przez władze samorządowe i wyjaśnień podejmowanych decyzji.[1]

Sytuacja we Wrocławiu zaczęła się jednak zmieniać od wyborów samorządowych w 2014 r. Rozpoczął się społeczny i kulturowy proces zmian, w którym co raz więcej wrocławian zaczyna się angażować w sprawy lokalne i życie lokalnej wspólnoty.

Słowo klucz jakie się nasuwa, to INFORMACJA – o działaniach władz lokalnych, podejmowanych decyzjach, miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, planach inwestycyjnych. Mieszkańcy powinni mieć możliwie najszerszy dostęp do tych informacji, aby mogli się z nimi zapoznać, wyrobić sobie opinię i podjąć lub nie jakieś działania. Bardzo ważny jest sposób dotarcia z informacją do mieszkańców. Przede wszystkim jest to przekazywanie informacji do rad osiedlowych, wywieszanie informacji na tablicach ogłoszeń, podawanie informacji w biuletynie miejskim, rozsyłanie informacji do zainteresowanych, przekazywanie na spotkaniach z mieszkańcami, organizacjami pozarządowymi, grupami nieformalnymi, za pośrednictwem lokalnych mediów. Należy też szeroko wykorzystywać media społecznościowe. Na 2. Wrocławskim Forum Miejskim, w grupie Transport, pojawił się pomysł, aby wzorując się na podstronie poświęconej Wrocławskiemu Budżetowi Obywatelskiemu, stworzyć podstronę, gdzie wyszukując odpowiednie osiedle/dzielnicę można sprawdzić jakie są planowane działania władz miasta. To nic innego jak Urban Mapping, stosowany w wielu miastach w krajach zachodnich. Warto korzystać z dobrych praktyk. Ważne jest także, aby informacja była jasno sformułowana, dostępna i zrozumiała dla mieszkańca. Koniecznie trzeba zadbać o tłumaczenie na język migowy. Na nic zdadzą się informacje, jeśli w swoim przekazie będą się opierać tylko na urzędniczej terminologii, która jest często niezrozumiała. Mieszkańcy powinni też chcieć te informacje przyjąć.

Dialog
Nie ulega wątpliwości, że powodzenie rozmów, spotkań, konsultacji między mieszkańcami a przedstawicielami samorządu terytorialnego zależy od tego, iż każda ze stron chce rozmawiać i dążyć do konsensusu. Mieszkańcy nie tylko powinni mieć świadomość swoich działań, ale przede wszystkim brać za nie odpowiedzialność. Nie można przyjmować postawy – ja chcę, ja żądam i już, bo mi się należy. Zawsze są różne strony interesu i każda z nich ma swoją opinię, argumentację. Podejmując rozmowy, przedstawiając jakąkolwiek propozycję, powinniśmy zadbać o mapowanie interesariuszy. Tylko wtedy mamy szansę na prawdziwy, konstruktywny dialog.

Przyszłość
Na przestrzeni ostatnich kilku miesięcy, we Wrocławiu powstało co najmniej kilkanaście różnych inicjatyw, akcji, które dotyczą społecznie ważnych problemów. To pokazuje, że rośnie zaangażowanie wśród mieszkańców, obywateli.
Dobrym przykładem jest WrObywatel, który jest całkowiecie oddolną i w pełni niezależną inicjatywą grupy mieszkańców, którym zależy na własnym mieście. Inicjatywa WrObywatel jest ponadpokoleniowa, ponadpartyjna, a także non-profit. Jednym z pierwszych działań tej inicjatywy będzie kilkumiesięczny cykl spotkań i warsztatów z mieszkańcami Wrocławia. Metodologia spotkań będzie opierać się na doświadczeniach pierwszej i drugiej edycji programu URBACT, doświadczeniach akcji Masz Głos, Masz Wybór, z wykorzystaniem m.in. Open Space i debat lokalnych, wzorowanych na debatach oksfordzkich. Wypracowany katalog problemów społecznych, propozycji ich rozwiązań powinien stać się punktem wyjścia do konsultacji miejskich.

Polecam: Sześciło D., Kraszewski D., Samorząd terytorialny w pigułce.

Bibliografia & Netografia

  1. Dyktat czy uczestnictwo? Diagnoza partycypacji publicznej w Polsce (red. A. Olech), Instytut Spraw Publicznych, Warszawa, t. I, s. 234-249.
Skontaktuj się ze mną

Odpowiadam w trybie ASAP

Nieczytelne? Zmień tekst. captcha txt